پویاروز – ایلام – جنگلهای بلوط به عنوان یکی از ارزشمندترین سرمایههای طبیعی کشور، سالهاست زیر فشار خشکسالی، تغییرهای اقلیمی و مداخلههای انسانی روزهای دشواری را سپری میکنند و همین شرایط زمینه را برای گسترش آفتها و بیماریهای گیاهی بیش از هر زمان دیگری فراهم کرده است.
به گزارش خبرنگار ایرنا، جنگلهای بلوط استان ایلام که بخش مهمی از رویشگاههای زاگرس را تشکیل میدهند، در سالهای گذشته افزون بر تنشهای ناشی از خشکسالی و بهرهبرداریهای انسانی، با تهدید فزاینده آفتها نیز روبهرو شدهاند که به گفته کارشناسان، در صورت تداوم میتواند روند زوال این سرمایه ارزشمند طبیعی را شتاب بخشد.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان ایلام با هشدار نسبت به وضعیت این جنگلها گفت: خشکسالیهای پیدرپی و فشارهای انسانی موجب تضعیف درختان شده و توان دفاعی آنها را کاهش داده است و همین مساله شرایط را برای طغیان انواع آفتها و عوامل بیماریزا فراهم میکند.
یاسم خانمحمدیان روز پنجشنبه در گفتوگوی اختصاصی با خبرنگار ایرنا اظهار کرد که در جنگلهای استان آفتهای مختلفی از جمله سوسکهای چوبخوار، پروانههای برگخوار و برخی عوامل قارچی وجود دارد، اما در شرایط کنونی گیاه نیمهانگلی دارواش (لورانتوس یا مُخور) مهمترین عامل تهدید کننده جنگلهای بلوط ایلام به شمار میرود.
وی افزود: بر پایه آمار مراکز تحقیقاتی و دانشگاهی، حدود شش درصد از جنگلهای استان به این گیاه آلوده شدهاند.
مدیرکل منابع طبیعی ایلام توضیح داد لورانتوس با تغذیه از شیره و مواد غذایی درخت میزبان، به تدریج موجب ضعف، خشکیدگی و در نهایت نابودی بلوط میشود.
خانمحمدیان درباره نحوه گسترش این آفت توضیح داد: بذر دارواش به سبب خاصیت چسبندگی به وسیله باد یا پرندگان به آسانی روی شاخه درختان دیگر منتقل میشود و همین ویژگی شتاب انتشار آن را در عرصههای جنگلی افزایش داده است.
او مؤثرترین راه مقابله با دارواش را مبارزه مکانیکی دانست و گفت که حذف شاخههای آلوده پیش از رسیدن بذرها، بهترین شیوه کنترل این آفت است و این کار باید از ابتدای سال تا حدود تیرماه انجام تا از گسترش آلودگی جلوگیری شود.
خانمحمدیان افزود: سال گذشته با استفاده از اعتبارهای ملی، عملیات پاکسازی و کنترل دارواش در دو هزار و ۲۰۰ هکتار از جنگلهای استان اجرا شد و همیاران طبیعت و تشکلهای زیستمحیطی نیز به صورت داوطلبانه حدود یکهزار هکتار دیگر را پاکسازی کردند.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری ایلام ادامه داد: امسال نیز اجرای عملیات کنترل و پاکسازی دارواش در گستره حدود پنج هزار هکتار از جنگلهای استان برنامهریزی شده و اکنون مراحل اطلاعرسانی، برگزاری مناقصه و انعقاد قراردادهای اجرایی در حال انجام است.
وی با بیان این که بیشترین کانونهای آلودگی در جنگلهای شمالی استان قرار دارد، یاد آور شد که شهرستانهای چرداول، سیروان، ایلام و ملکشاهی بیشترین میزان درگیری با این آفت را دارند.
خانمحمدیان تأکید کرد: حفاظت از جنگلهای بلوط نیازمند تداوم برنامههای علمی، تأمین اعتبارهای لازم، مشارکت جوامع محلی و همراهی تشکلهای مردمی است تا بتوان از گسترش این آفت و تشدید روند زوال جنگلهای ارزشمند استان جلوگیری کرد.
دارواش یا لورانتوس یا مٌخور در واقع یک گیاه نیمهانگلی و بیریشه است که روی شاخه و برگ درختان بلوط رشد کرده و با تغذیه از مواد غذایی درخت میزبان در بلندمدت باعث ضعف و خشکیدگی آن میشود.
یک میلیون و ۷۰۰ هزار هکتار از مجموع دو میلیون هکتار گستره استان ایلام را پهنههای طبیعی تشکیل میدهد.
ایلام با داشتن ۶۴۱ هزار هکتار جنگل و ۷۸۰ هزار هکتار مرتع از استانهای شاخص در زیستبوم زاگرس به شمار میرود و بلوط و بنه غالب پوشش جنگلهای آن را تشکیل داده است.