پویاروز – تهران – بازار سرمایه در هفتهای که گذشت، یکی از پرنوسانترین و در عین حال درخشانترین دورههای معاملاتی خود را تجربه کرد و در نهایت با جهشی کمسابقه، رکوردهای جدیدی را در کانال ۵ میلیون و ۴۰۰ هزار واحد به ثبت رساند.
به گزارش خبرنگار اقتصادی ایرنا، در هفته دوم مرداد، شاخص کل بورس پس از ثبت افت در نخستین روز معاملاتی، در سه روز باقیمانده روندی پرقدرت را در پیش گرفت و با ورود قابل توجه پول حقیقی، رکوردهای جدیدی را به ثبت رساند به گونهای که در پایان هفته به کانال پنج میلیون و ۴۰۰ هزار واحد رسید.
بررسی روند معاملات نشان میدهد بورس تهران در این هفته بیش از هر عامل دیگری تحت تأثیر تحولات سیاسی، انتظارات مربوط به مذاکرات و کاهش تنشهای منطقهای قرار داشت و توانست اثر خود را بر رفتار سرمایهگذاران در بازار سهام، صندوقهای طلا و صندوقهای درآمد ثابت به نمایش بگذارد.
شنبه؛ خروج پول از بازار سهام و اقبال به صندوقها
نخستین روز معاملاتی هفته، فشار فروش و احتیاط معاملهگران بر بازار غلبه کرد. احتمال تشدید درگیریها میان ایران و آمریکا سبب شد بازار با وجود مثبت بودن ۵۴ درصد از نمادها، با خروج بیش از ۱۴۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی مواجه شود و شاخص کل با افت ۱۹ هزار و ۸۲۳ واحدی در سطح پنج میلیون و ۵۵ هزار واحدی قرار گیرد.
در این روز اقبال به صندوقهای طلا بیشتر بود بهطوری که ۸۶ درصد آنها در محدوده مثبت بسته شدند؛ صندوقهای درآمد ثابت نیز شاهد ۸۶۴ میلیارد تومان ورود پول بودند و ارزش معاملات آنها به ۳۶ هزار و ۶۸۳ میلیارد تومان رسید.
یکشنبه؛ چرخش مسیر بازار
در دومین روز معاملاتی هفته تقویت احتمال توافق ایران و عمان برای مدیریت تنگه هرمز، فضای بازار را به خوشبینی تغییر داد به طوری که نه تنها اثر ریسکهای سیاسی فروکش کرد، بلکه شاخص کل با رشد ۹۹ هزار واحدی، به ارتفاع پنج میلیون و ۱۵۳ هزار واحدی رسید.
بیشترین ورود پول حقیقی به گروههای فلزات اساسی، بانکها، شیمیاییها، داروییها، خودروییها و پالایشیها صورت گرفت. در سمت مقابل، بازار صندوقها شاهد تغییر رفتار بود؛ با وجود ورود ۵۸۵ میلیارد تومان پول به صندوقهای طلا، همه صندوقهای طلا ریزشی شدند که از نگاه دور اندیشانه برخی سرمایهگذاران حکایت می کرد.
دوشنبه؛ هجوم خریداران و ثبت رکوردهای جدید
خوشبینی معامله گران به روز دوشنبه هم سرازیر شد و بازار سهام شاهد هجوم خریداران بود؛ در این روز ۹۷ درصد نمادها سبزپوش شدند و شاخص کل با رشد ۱۲۳ هزار و ۲۶۴ واحدی، وارد کانال ۵.۲ میلیون واحدی شد.
در این روز، گروههای بانکی، فلزات اساسی، پالایشیها، معدنیها و صنایع غذایی بیشترین جذب نقدینگی حقیقی را داشتند و پنج هزار و ۸۳۵ میلیارد تومان پول حقیقی وارد بازار سهام شد.
در معاملات صندوقها، بهدلیل رشد قیمت دلار، ۹۱ درصد صندوقهای طلا و ۷۰ درصد صندوقهای نقره سبزپوش شدند، هرچند حدود ۳۴۵ میلیارد تومان خروج پول از صندوقهای طلا و ۴۳۳ میلیارد تومان خروج پول از صندوقهای درآمد ثابت به ثبت رسید.
چهارشنبه؛ پایان هفته با جهش تاریخی ۲.۵ درصدی
سه شنبه بازار تعطیل بکد اما در روز پایانی هفته، شاخص کل با رشد کمسابقه ۲.۵ درصدی و جهش بیش از ۱۳۰ هزار واحدی، از محدوده پنج میلیون و ۴۰۷ هزار واحد عبور کرد.
گروههای فلزات اساسی، پالایشی و بانکی لیدرهای بازار در این روز بودند و شاخص هموزن نیز با رشد ۳۶ هزار واحدی، تداوم تقاضا در نمادهای کوچک را به نمایش گذاشت.
ارزش کل معاملات خرد در پایان هفته به حدود ۲۰ همت رسید و ۹۷ درصد بازار با رنگ سبز به کار خود پایان داد. خالص ورود نقدینگی حقیقی به بازار سهام نیز در روز چهارشنبه از ۶ هزار میلیارد تومان عبور کرد.
کاهش ریسکهای سیاسی موتور اصلی رشد بورس بود
رضا خانکی یک کارشناس بازار سرمایه در گفتوگو با خبرنگار اقتصادی ایرنا با ارزیابی روند معاملات این هفته، کاهش ریسکهای سیاسی و تقویت احتمال حرکت به سمت توافق را مهمترین عامل بهبود شاخص بورس دانست و گفت: در صورت اصلاح دامنه نوسان و واقعی سازی نرخ ارز، زمینه برای انعکاس سریعتر واقعیتهای اقتصادی در بازار سهام فراهم میشود.
وی درباره مهمترین عامل بهبود شاخص بورس در هفته جاری، اعلام کرد: آنچه بیش از همه بر روند بازار اثر گذاشت، کاهش ریسکهای سیاسی بود و هر اندازه طرفهای درگیر در موضوعات مرتبط با تنگه هرمز به سمت توافق حرکت کنند، احتمال تداوم رشد شاخص بورس بیشتر خواهد شد.
خانکی با اشاره به اثرگذاری متغیرهای سیاسی بر فضای معاملات افزود: به میزانی که بازار به یک صلح، حتی از نوع شکننده، نزدیک و بخشی از ریسکها از سر بازار برداشته شود، میتوان انتظار داشت روند کلی بورس برای مدتی طولانیتر در مدار مثبت باقی بماند.
این کارشناس بازار سرمایه یکی از موانع اصلی اثرگذاری سریع این تحولات بر قیمت سهام را دامنه نوسان دانست و اظهارکرد: دامنه نوسان باعث میشود تغییرات مهم در فضای سیاسی یا اقتصادی کشور نتواند به سرعت در قیمت سهام منعکس شود، حتی اگر فعالان بازار نسبت به وقوع یک توافق اطمینان نسبی داشته باشند، اثر آن باید طی چند روز و بهتدریج در قیمتها نمایان شود.
خانکی با بیان اینکه این محدودیت، فرآیند کشف قیمت را فرسایشی میکند، ادامه داد: در شرایطی که بخش بزرگی از بازار در صف خرید قرار میگیرد، باز هم به دلیل وجود دامنه نوسان، شاخص، امکان جهش متناسب با واقعیت انتظارات معاملهگران را ندارد. اگر این محدودیت وجود نداشت، بازار میتوانست واکنش سریعتر و شفافتری به تحولات نشان دهد.
وی دامنه نوسان را نوعی مداخله در تغییر ارزش داراییها توصیف و اضافه کرد: استدلال حامیان این ابزار آن است که همانطور که از رشد شدید جلوگیری میشود، از زیان نیز جلوگیری خواهد شد، اما تجربه بازار نشان داده است آنچه باید در نهایت رخ دهد، اتفاق میافتد و فقط زمان از دست میرود و فرصت تصمیمگیری درست برای سرمایهگذار محدود میشود.
این تحلیلگر بازار سرمایه به موضوع نرخ ارز پرداخت و با حمایت از حرکت به سمت ارز تکنرخی اذعان داشت: هر جا اقتصاد ایران به سمت تکنرخی شدن ارز حرکت کرده، بخشی از زمینههای فساد از بین رفته و آثار مثبتی نیز بر فعالیت صنایع بر جای مانده است. چندنرخی بودن ارز نهفقط بروکراسی و صف ایجاد میکند، بلکه دوره سرمایه در گردش شرکتها را نیز با اختلال مواجه میسازد.
خانکی رشد اخیر قیمت سهام برخی گروهها از جمله صنعت دارو را نیز بیشتر ناشی از افزایش اسمی قیمتها برشمرد و یادآورشد: واقعیسازی نرخ ارز و حذف برخی نرخهای ترجیحی میتواند به شفافتر شدن صورتهای مالی شرکتها کمک کند، اما این موضوع به معنای افزایش معنادار بازده واقعی سرمایهگذاران نیست.
وی با اشاره به افت ارزش دلاری بازار سرمایه ایران افزود: اگرچه ممکن است شاخص و قیمت اسمی سهام رشد کرده باشد، اما از منظر دلاری، بازار سرمایه هنوز با افت جدی مواجه است؛ بهطوری که ارزش دلاری بازار سهام ایران که در سال ۱۳۹۹ در سطوحی به مراتب بالاتر قرار داشت، اکنون به کمتر از یکسوم آن دوره رسیده است.
این کارشناس بازار سرمایه درباره چشمانداز معاملات هفته آینده هم توضیح داد: پیشبینی بازار در شرایط فعلی بیش از هر چیز به تحولات سیاسی وابسته است و تصمیمهایی که در سطح کلان گرفته میشود، مسیر بورس را مشخص خواهد کرد.
وی ابراز امیدواری کرد که اراده سیاسی طرفها بیشتر معطوف به کاهش تنش و پرهیز از تشدید درگیری باشد؛ مسیری که در صورت تداوم، میتواند به حفظ فضای مثبت در بازار سهام کمک کند.
